دریچه گاز چیست و چگونه کار می‌کند ؟

دریچه گاز از جمله قطعاتی است که با انژکتوری شدن خودروها ایجاد و پُراستفاده شد .  وظیفه دریچه گاز ، کنترل ورود هوا به محفظه احتراق است . استفاده از این قطعه موجب کاهش چشم گیری در مصرف سوخت و آلایندگی هوا می‌گردد .

چرا که این قطعه با مدیریت هوای ورودی موجب می‌شود با توجه به شرایط مختلف میزان هوای ورودی تنظیم و از ورود بیش از حد یا کمتر از حد نیاز هوا جلو گیری شود . در این مقاله قصد بررسی این قطعه و نحوه عملکرد آن را داریم .

دریچه گاز چیست و چگونه کار می‌کند ؟

 

 

دریچه گاز چیست ؟

همان طور که اشاره شد این قطعه از جمله قطعاتی است که برای کنترل میزان ورودی هوا به محفظه احتراق کاربرد دارد . به طور کلی دریچه‌های گاز یا الکترونیکی هستند یا مکانیکی . در نوع مکانیکی اهرم گاز توسط یک سیم به پدال زیر پای راننده متصل است و با فشار به پدال گاز ، صفحه گاز دریچه هوا نیز به همان میزان باز و در نهایت هوای بیشتری وارد سیلندرها می‌شود .

سنسور موقعیت دریچه گاز و سنسور موقعیت صفحه گاز شروع به کار کردن می‌کند و با ارسال اطلاعات مناسب به سمت ایسیو دستور باز و بستن این قطعه را از ایسیو دریافت می‌کند .

اما در نوع الکترونیکی به جای استفاده از پدال‌های معمولی و سیم گاز ، از نوع پدال‌های الکترونیکی مجهز به پتانسیومتر استفاده می‌گردد . به محض اینکه راننده پدال گاز را فشار می‌دهد ، پتانسیومتر تحریک و موجب ارسال سیگنال هایی به سمت Ecu می‌شود .

 

سنسور دریچه گاز چیست ؟

سنسور موقعیت دریچه گاز در واقع یک مقاومت متغییر است که روی دریچه گاز و نزدیک استپر موتور قرار می‌گیرد . این مقاومت متغییر توسط یک میله به پولکی داخل دریچه گاز متصل می‌شود . با باز شدن و وصل شدن این پولکی ، سنسور اطلاعاتی را به سمت Ecu ارسال می‌کند تا ایسیو (ای سی یو) با تنظیم دریچه ورودی هوا ، میزان هوای ورودی را تنظیم کند .

از جمله موارد مهم در مورد دریچه‌های گاز ، اهمیت به قطعات حساسی مانند شیر موتوری است که آن را در ادامه معرفی می‌کنیم :

 

استپر موتوری یا همان استپ موتور :

شیر موتور که نام دیگر آن استپر موتور است ، برای کنترل دور آرام موتور مورد استفاده قرار می‌گیرد . مسیر هوای موتور دارای یک دریچه هوا است که صفحه گاز آن را به وسیله یک کابل و فنر باز و بسته می‌کند .

این دریچه هوا به مقاومت متغیری به نام پتانسیومتر ( در نوع الکترونیکی ) متصل و با مکانیزم مقاومت متغیر ، موقعیت صفحه گاز در دریچه هوا را به ایسیو ( کامپیوتر خودرو ) اطلاع می‌دهد که دریچه بسته است و هوای مورد نیاز باید از طریق مسیری موازی تامین شود که این مسیر را استپر موتور کنترل می‌کند .

 

وظایف استپر موتور :

  1. تنظیم سوخت و هوا در حالتی که موتور با دور کند کار می‌کند و بهبود دورهای ناپایدار موتور .
  2. تنظیم دور آرام در زمان گرفتن بار اضافی از موتور ( کولر – پمپ هیدرولیک و …) .
  3. جلوگیری از بستن سریع مسیر هوا به هنگام تعویض دنده یا زمانی که پا را از روی پدال گاز ناگهان بر می‌داریم .

نکته حائز اهمیت این است که گاهی وجود برخی معایب در موتور ، برخی عوارض جدی را ایجاد می‌کند مانند برگشت دود به محفظه منیفولد هوا (Back Fire ) و بالطبع باعث ایجاد دود غلیظ درمحل آب‌بندی نوک شیر موتوری پر می‌کند و نمی‌گذارد قطعه درمحل خود آب‌بند شود .

در مواردی نیز موجب گریپاژ شیر موتور می‌گردد . علائم زیر می‌تواند نشانه‌هایی از این اتفاق باشد و به محض دیدن آن باید به تعمیرکار مراجعه شود :

  1. اگر حس کردید که دور درجای خودرو کم است و ساسات به خوبی کار نمی‌کند .
  2. اگر دیدید با گرم شدن موتور دور بالا رفت .
  3. لرزش و نوسان دور موتور در حالت درجا کار کردن .
  4. خاموش شدن ناگهانی خودرو به خصوص وقتی که پدال را رها می‌کنید .
  5. کاهش قابل توجه دور موتور به هنگام روشن کردن کولر
  6. گاز خوردن بی دلیل خودرو پس از روشن کردن

 

اجزای دریچه گاز :

دریچه گاز چیست و اجزای دریچه گاز

 

این قطعه شامل یک شیر پروانه‌ای است که با تغیر زاویه خود سطح موثر عبور هوا را تغییر می‌دهد . همان طور که اشاره شد این شیر پروانه‌ای در نوع مکانیکی با یک سیم متصل به پدال کنترل و در نوع برقی توسط دستور مدیریت موتور تغیر زاویه می‌دهد .

بدنه قطعه از جنس آلومینیوم یا مواد ترکیبی ( composite) است ؛ البته جنس کامپوزیت از جنس آلومینیومی عملکرد بهتری دارد از جمله سبک‌تر شدن این قطعه .

در نوع برقی برای اجرای دستور ارسالی از سامانه مدیریت موتور در تغییر زاویه دریچه گاز از عملگر (Actuator) و حسگر (sensor) موقعیت دریچه گاز استفاده می‌شود .

دریچه گاز علاوه بر مسیر هوای ورودی از طریق دریچه پروانه‌ای ، دارای یک مسیر هوا اضافی است که هوا از طریق آن می‌تواند به صورت جانبی عبور کند . همان طور که اشاره شد این مسیر جانبی توسط استپر موتور کنترل می‌شود .

 

علائم خرابی دریچه گاز و سنسور :

در زیر به متداول ترین علائم خرابی دریچه گاز در خودروها اشاره می‌شود :

  1. سخت کار کردن موتور در حالت درجا از علائم نشتی هوا از دریچه گاز خودرو : اگر دیدید که دور موتور بین 100 تا 500 ماند و موتور مرتبا دچار لرز شد ، این علائم می‌تواند نشان بر کثیف شدن این قطعه باشند .
  2. روشن شدن چراغ چک خودرو : الزاما روشن شدن چراغ چک نشانه‌ی اختلال در این قطعه نیست و می‌تواند دلالی مختلفی داشته باشد . بنابراین بهتر است در این مورد به تعمیرگاه مراجعه کنید .
  3. عملکرد موتور ضعیف شود و یا علائم نشتی هوا از دریچه گاز روئت شود .
  4. انباشه شدن دود کربن : کربن و آلاینده در دریچه ممکن است رسوب کنند و مانع عبور هوا شوند .
  5. افت شتاب و افزایش سوخت مصرفی از علائم نشتی هوا از دریچه

اختلال نشتی هوا از دریچه گاز چیست ؟

یکی از اختلالات مهمی که برای دریچه گاز رخ می‌دهد نشتی هوا است که در زیر به عوامل آن اشاره می‌کنیم :

  1. واشر یا منیفولد ترک خورده است و موجب نشتی هوا در قسمت ورودی می‌شود .
  2. سیستم Pcv در حالت باز قرار دارد و موجب ورود بیش از حد هوا می‌شود .
  3. شیر کنترل بخار به درستی کار نمی‌کند . شفت بدنه دریچه و یا واشر آن دچار مشکل است .
  4. در ایسیو خللی ایجاد شده است .

شماره تماس متخصصین ایسیو شاپ جهت مشاوره رایگان : مهندس موسیوند 09028949191

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.